Yangiliklar
“Navoiyazot” aksiyadorlik jamiyati yaqinida qiymati 1 milliard dollarlik kichik kimyo loyihalarini ishga tushirishga buyruq berildi
O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 2-iyuntashrif buyurdi“Chirchiq” kimyo-sanoat texnoparkida bir qator korxonalar faoliyati bilan tanishdim vasarflanganKimyo sanoatini rivojlantirish va hududlarda investisiya loyihalarini amalga oshirish masalalariga bagʻishlangan yigʻilish boʻlib oʻtdi, deb xabar qildi davlat rahbari matbuot xizmati.
Rasmiyga ko`rama`lumotlarOxirgi to‘qqiz yil ichida O‘zbekiston sanoati yiliga o‘rtacha 6,3 foizga o‘sgan bo‘lsa, kimyo sanoatida bu ko‘rsatkich 3 foizga yetmaganini ta’kidladi. Shu bilan birga, kimyo mahsulotlari importi ortib, yiliga 4,5 milliard dollarni tashkil etadi.
Davlatimiz rahbari mamlakatimizda ishlab chiqarilayotgan kimyo mahsulotlari ichki ehtiyojning 60 foizini ham qoplamayotgani, mavjud imkoniyatlardan yetarlicha unumli foydalanilmayotgani, kimyo sanoatida har bir xodimga to‘g‘ri keladigan qo‘shimcha qiymat boshqa davlatlarnikiga nisbatan 2-3 barobar past ekanligini ta’kidladi.
Prezident “O‘zkimyosanoat” davlat korxonasi faoliyatini tanqid ostiga olib, uning tizimidagi yirik korxonalar asosan bandligini ta’kidladi. Unga ko‘ra, sohadagi 5 mingdan ortiq korxona bilan tizimli ish olib borish, ularning muammo va takliflarini o‘rganish jarayoni sust.
Shavkat Mirziyoyev kimyo sanoati korxonalari vakillari bilan shaxsan uchrashib, sohada to‘planib qolgan muammolarni muhokama qilishga qaror qilganini aytdi.
Yig‘ilishda yuqori qo‘shimcha qiymatga ega mahsulotlarga o‘tish zarurligi ham muhokama qilindi.
O`zbekistonda har yiliishlab chiqarilgan1,5 million tonna ammiakli selitra, bu esa 1,07 milliard kub metr gaz iste`mol qiladi. Ayni paytda, rasmiy ma`lumotlarga ko`ra, ilg`or mamlakatlar nitrat iste`molini kamaytirmoqda va qishloq xo`jaligida karbamid va suvda eriydigan o`g`itlar, shuningdek, tog`-kon sanoatida g`ovakli nitratdan foydalanishga o`tmoqda.
Davlat rahbari ammiakli selitraning narxi bir xil bo‘lsa, g‘ovak selitraning qo‘shilgan narxi ikki baravar qimmat ekanligini ta’kidladi. Kimyo sanoati korxonalari mas’ul shaxslari va rahbarlariga bunday loyihalarni ko‘paytirish bo‘yicha topshiriqlar berildi.
Prezident “Navoiyazot”ni misol qilib keltirdi. Korxonada ishlab chiqarilayotgan 1 tonna sianid tuzining narxi 3700 AQSH dollari boʻlsa, undan elim olinsa, tannarxi 8000 dollargacha oshadi. “Navoiyazot” aksiyadorlik jamiyati yonidagi klasterda umumiy qiymati 1 milliard dollarlik 10 ta kichik kimyo loyihasini ishga tushirish boʻyicha masʼul shaxslarga topshiriq berildi.
Foydali qazilmalar zaxiralaridan foydalanish mavzusiga alohida to`xtalib o`tildi. Davlatimiz rahbari geologiyada mavjud resurslardan to‘liq foydalanish, qo‘shimcha qiymatni bir necha barobar oshirish mumkinligini ta’kidladi.
Xususan, Qoraqalpog‘iston, Surxondaryo, Qashqadaryo va Navoiy viloyatlarida 550 million tonna natriy va kaliy, shuningdek, 20 million tonna bentonit zaxiralari mavjud. Ushbu xom ashyoni qayta ishlash va kaustik soda ishlab chiqarishda qo`shimcha qiymat 3 barobar oshishi mumkin.
Bundan tashqari, Jizzax viloyatida 1,5 million tonna, Qoraqalpog‘istonda 500 ming tonna zaxira aniqlangan.serpantinit. Sulfat kislota bilan ishlov berilganda, u bir tonna uchun 5000 dollargacha bo`lgan magniy oksidi ishlab chiqarishi mumkin.
Serpantinitni chuqurroq qayta ishlash natijasida nikel, xrom va kobalt - elektrotexnika sanoati uchun muhim xom ashyo olish mumkin.
Kimyo sanoati uchun zarur bo‘lgan fosforit, galit, mirabilit va serpantinit kabi xomashyo zaxiralarini uch yillik muddatga ko‘paytirish dasturini ishlab chiqish va bu boradagi ishlarni boshlash mas’ul mutasaddilarga topshirildi.
Bundan tashqari, kamida 200 million dollarlik serpantinit xomashyosini qayta ishlash loyihalarini ishga tushirish vazifasi qo‘yildi.
Joriy yilning mart oyida Prezidentxabar berdiOʻzbekiston kimyo sanoatiga 2026-yilda 2,5 milliard dollar sarmoya jalb etish, yettita yangi ishlab chiqarish quvvatini ishga tushirish va qishloq xoʻjaligi uchun oʻgʻitlar ishlab chiqarishni koʻpaytirish rejalashtirilgan. Keyin bir qator yirik loyihalarning amalga oshirilishini tanqid qildi.
Manba
